Trước hết, về nhận thức, cần khẳng định rằng Đại hội Đảng là sự kiện chính trị trọng đại của đất nước, được chuẩn bị công phu, nghiêm túc, chặt chẽ và kéo dài trong nhiều năm. Đại hội tổng kết việc thực hiện nghị quyết nhiệm kỳ trước; thông qua các văn kiện quyết định những vấn đề hệ trọng về chiến lược, đường lối, mục tiêu và phương hướng phát triển đất nước; đồng thời bầu ra Ban Chấp hành Trung ương – cơ quan lãnh đạo cao nhất của Đảng cho nhiệm kỳ tiếp theo. Qua đó, Đại hội thể hiện ý chí và sự thống nhất của toàn Đảng. Vì thế, việc rút ngắn thời gian tổ chức Đại hội không đồng nghĩa với việc giản lược nội dung, xem nhẹ thảo luận hay “hình thức hóa”, mà phản ánh sự chủ động, khoa học và hiệu quả trong công tác tổ chức Đại hội.

     Về phương diện lý luận, nguyên tắc tập trung dân chủ là nguyên tắc tổ chức cơ bản của Đảng. Theo đó, dân chủ được phát huy rộng rãi trong thảo luận, đóng góp ý kiến; còn tập trung thể hiện ở chỗ sau khi đã thảo luận kỹ lưỡng, thống nhất cao thì quyết định được đưa ra và tổ chức thực hiện nghiêm túc. Việc nhiều nội dung đạt được sự đồng thuận cao trước khi Đại hội chính thức diễn ra là biểu hiện sinh động của nguyên tắc này, chứ không phải là “sắp đặt” hay “thống nhất hình thức” như các luận điệu chống phá cố tình gán ghép.

     Thực tiễn và kinh nghiệm tổ chức các kỳ Đại hội Đảng từ trước đến nay cho thấy, quá trình chuẩn bị văn kiện và nhân sự được tiến hành qua nhiều vòng, nhiều cấp, nhiều kênh khác nhau. Dự thảo các văn kiện Đại hội lần thứ XIV được đưa ra lấy ý kiến rộng rãi trong toàn Đảng, toàn dân dưới nhiều hình thức: từ hội nghị, hội thảo, diễn đàn trao đổi; qua ứng dụng VNeID trực tuyến; đến góp ý bằng văn bản (qua tổ chức đảng, báo chí, tổ chức chính trị - xã hội). Các ý kiến xác đáng được tiếp thu nghiêm túc, văn kiện được chỉnh sửa, bổ sung nhiều lần. Nhân sự cũng được chuẩn bị theo quy trình chặt chẽ, khách quan, công khai trong nội bộ, bảo đảm tiêu chuẩn, điều kiện và cơ cấu hợp lý là kết quả của quá trình chuẩn bị kéo dài nhiều năm, được bàn thảo, xem xét qua nhiều hội nghị Trung ương với các bước từ xác định phương hướng, tiêu chuẩn, cơ cấu đến rà soát, sàng lọc và chốt phương án trình Đại hội. Chính quá trình chuẩn bị nghiêm túc, kỹ lưỡng đó đã tạo nền tảng để Đại hội chính thức diễn ra với tinh thần khẩn trương, chất lượng và hiệu quả cao.

     Từ góc độ tổ chức và quản trị hiện đại, việc rút ngắn thời gian họp khi các nội dung đã được chuẩn bị tốt là xu hướng phổ biến, thể hiện tư duy đổi mới, tiết kiệm nguồn lực, nâng cao hiệu suất làm việc. Không thể lấy độ dài thời gian làm thước đo cho mức độ dân chủ hay chất lượng thảo luận. Dân chủ thực chất nằm ở việc ý kiến có được lắng nghe, tiếp thu và phản ánh vào quyết sách hay không, chứ không phải ở việc kéo dài thời gian họp một cách hình thức.

     Cần thấy rõ rằng, nếu Đại hội kéo dài nhưng nội dung lặp lại, tranh luận không đi vào trọng tâm thì đó mới là biểu hiện của hình thức. Ngược lại, một Đại hội được tổ chức gọn gàng, khoa học, tập trung vào những vấn đề cốt lõi, với sự thống nhất cao về nhận thức và hành động, lại chính là biểu hiện của sự trưởng thành về tư duy chính trị và năng lực lãnh đạo.

     Luận điệu cho rằng “mọi thứ đã thống nhất từ trước” đã cố tình đánh tráo khái niệm giữa sự đồng thuận đạt được qua quá trình dân chủ rộng rãi với sự áp đặt, sắp đặt. Trong Đảng, sự thống nhất không phải là sự đồng loạt máy móc, mà là kết quả của quá trình thảo luận, tranh luận nghiêm túc, thẳng thắn, trên tinh thần xây dựng và vì lợi ích chung. Khi đã đạt đến sự thống nhất cao, việc biểu quyết và thông qua nhanh chóng là điều hoàn toàn bình thường, phù hợp với nguyên tắc tổ chức của Đảng.

     Bên cạnh đó, cần đặt việc rút ngắn thời gian Đại hội trong bối cảnh cụ thể của đất nước và thế giới hiện nay. Tình hình khu vực và quốc tế diễn biến nhanh chóng, phức tạp, đòi hỏi sự chủ động, linh hoạt và kịp thời trong lãnh đạo, chỉ đạo. Một Đại hội được tổ chức hiệu quả, không kéo dài không cần thiết, sẽ giúp các cơ quan lãnh đạo sớm đi vào hoạt động, triển khai các quyết sách quan trọng phục vụ phát triển đất nước.

     Về nguyên tắc, việc điều chỉnh thời gian Đại hội là thẩm quyền và trách nhiệm của Ban Chấp hành Trung ương trên cơ sở cân nhắc kỹ lưỡng, toàn diện nhiều yếu tố: chương trình, nội dung, điều kiện tổ chức, yêu cầu thực tiễn. Mọi điều chỉnh đều được thực hiện công khai, minh bạch trong nội bộ, đúng Điều lệ Đảng và các quy định hiện hành.

     Hơn nữa, thực tế cho thấy, nội dung Đại hội Đảng lần thứ XIV vẫn bao quát đầy đủ các vấn đề chiến lược về xây dựng Đảng, phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng - an ninh, đối ngoại; vẫn dành thời gian thích đáng cho thảo luận, đóng góp ý kiến, quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước. Không có bất kỳ bằng chứng thực tiễn nào cho thấy việc rút ngắn thời gian đã làm giảm chất lượng hay ý nghĩa của Đại hội.

     Từ những phân tích trên có thể khẳng định, việc một số đối tượng cho rằng việc rút ngắn thời gian Đại hội Đảng lần thứ XIV phản ánh tính hình thức vì “mọi thứ đã thống nhất từ trước” thuần túy chỉ nhằm mục đích hư cấu, dẫn dắt dư luận, xuyên tạc bản chất gây hoang mang dư luận, rối loạn tâm lý người dân thiếu thông tin chính thống mà thiếu cơ sở khoa học và thực tiễn. Trái lại, việc rút ngắn thời gian Đại hội đã phản ánh sự chuẩn bị công phu, sự thống nhất cao về nhận thức và ý chí trong toàn Đảng, cũng như tư duy tổ chức khoa học, hiệu quả.

     Trong bối cảnh hiện nay, việc nhận diện và phản bác kịp thời những luận điệu xuyên tạc như trên có ý nghĩa quan trọng, góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, củng cố niềm tin của cán bộ, đảng viên và nhân dân, tạo sự đồng thuận xã hội để thực hiện thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ mà Đại hội Đảng lần thứ XIV đã đề ra./.